evam eva kho bhikkhave cattāro acchariyā abbhutā dhammā ānande| sace bhikkhave bhikkhu-parisā ānandaṃ dassanāya upasaṃkamati dassanena sā attamanā hoti tatra ce ānando dhammaṃ bhāsati bhāsitena pi sā attamanā hoti atittā 'va bhikkhave bhikkhu-parisā hoti atha ānando tuṇhī hoti| sace bhikkhave bhikkhunī-parisā ānandaṃ dassanāya upasaṃkamati dassanena sā attamanā hoti tatra ce ānando dhammaṃ bhāsati bhāsitena pi sā attamanā hoti atittā 'va bhikkhave bhikkhunī-parisā hoti atha ānando tuṇhī hoti| sace bhikkhave upāsaka-parisā ānandaṃ dassanāya upasaṃkamati dassanena sā attamanā hoti tatra ce ānando dhammaṃ bhāsati bhāsitena pi sā attamanā hoti atittā 'va bhikkhave upāsaka-parisā hoti atha ānando tuṇhī hoti| sace bhikkhave upāsikā-parisā ānandaṃ dassanāya upasaṃkamati dassanena sā attamanā hoti tatra ce ānando dhammaṃ bhāsati bhāsitena pi sā attamanā hoti atittā 'va bhikkhave upāsikā-parisā hoti atha ānando tuṇhī hoti| ime kho bhikkhave cattāro acchariyā abbhutā dhammā ānande' ti|
17) evaṃ vutte āyasmā ānando bhagavantaṃ etad avoca: 'mā bhante bhagavā imasmiṃ kuḍḍa-nagarake ujjaṅgala-nagarake sākha- nagarake parinibbāyatu| santi hi bhante aññāni mahā-nagarāni seyyathīdaṃ campā rājagahaṃ sāvatthi sāketaṃ kosambi bārāṇasi| ettha bhagavā parinibbāyatu ettha bahū khattiya-mahāsālā brāhmaṇa-mahāsālā gahapati-mahāsālā tathāgate abhippasannā te tathāgatassa sarīra-pūjaṃ karissantīti|' 'mā h'evaṃ ānanda avaca mā h'evaṃ ānanda avaca "kuḍḍa-nagarakaṃ ujjaṅgala-nagarakaṃ sākha-nagarakan" ti|
18) bhūta-pubbaṃ ānanda rājā mahā-sudassano nāma ahosi cakkavattī dhammiko dhamma-rājā cāturanto vijitāvī janapadatthāvariyappatto satta-ratana-samannāgato| rañño ānanda mahā-sudassanassa ayaṃ kusinārā kusāvatī nāma rājadhānī ahosi puratthimena ca pacchimena ca dvādasa yojanāni āyāmena uttarena ca dakkhiṇena ca satta yojanāni vitthārena| kusāvatī ānanda rājadhānī iddhā c'eva ahosi phītā ca bahu-janā ca ākiṇṇa-manussā ca subhikkhā ca| seyyathā pi ānanda devānaṃ āḷakamandā nāma rājadhānī iddhā c'eva phītā ca bahu-janā ca ākiṇṇa-yakkhā ca subhikkhā ca evam eva kho ānanda kusāvatī rājadhānī iddhā c'eva ahosi phītā ca bahu-janā ca ākiṇṇa-manussā ca subhikkhā ca| kusāvatī ānanda rājadhānī dasahi saddehi avivittā ahosi divā c'eva rattī ca seyyathīdaṃ hatthi-saddena assa-saddena ratha-saddena bheri-saddena mutiṅga-saddena vīṇā-saddena gīta-saddena samma-saddena tāla-saddena asnātha-pivatha-khādathāti dasamena saddena|
19) gaccha tvaṃ ānanda kusinārāyaṃ pavisitvā kosinārakānaṃ mallānaṃ ārocehi: "ajja kho vāseṭṭhā rattiyā pacchime yāme tathāgatassa parinibbānaṃ bhavissati| abhikkhamatha vāseṭṭhā abhikkhamatha vāseṭṭhā mā pacchā vippaṭisārino ahuvattha: amhākañ ca no gāmakkhette tathāgatassa parinibbānaṃ ahosi na mayaṃ labhimhā pacchime kāle tathāgataṃ dassanāyāti|"' 'evaṃ bhante' ti kho āyasmā ānando bhagavato paṭissutvā nivāsetvā patta-cīvaraṃ ādāya atta-dutiyo kusinārāyaṃ pāvisi|
20) tena kho pana samayena kosinārakā mallā santhāgāre sannipatitā honti kenacid eva karaṇīyena| atha kho āyasmā ānando yena kosinārakānaṃ mallānaṃ santhāgāraṃ ten' upasaṃkami upasaṃkamitvā kosinārakānaṃ mallānaṃ ārocesi: 'ajja kho vāseṭṭhā rattiyā pacchime yāme tathāgatassa parinibbānaṃ bhavissati| abhikkhamatha vāseṭṭhā abhikkhamatha vāseṭṭhā mā pacchā vippaṭisārino ahuvattha: amhākañ ca no gāmakkhette tathāgatassa parinibbānaṃ ahosi na mayaṃ labhimhā pacchime kāle tathāgataṃ dassanāyāti|"'
21) idam āyasmato ānandassa sutvā mallā ca malla-puttā ca malla-suṇisā ca malla-pajāpatiyo ca aghāvino dummanā ceto-dukkha-samappitā app ekacce kese pakiriya kandanti bāhā paggayha kandanti chinna-papātaṃ papatanti āvaṭṭanti vivaṭṭanti: "atikhippaṃ bhagavā parinibbāyati atikhippaṃ sugato parinibbāyati atikhippaṃ cakkhuṃ loke antaradhāyissatīti|" atha kho mallā malla-puttā ca malla-suṇisā ca malla-pajāpatiyo ca aghāvino dummanā ceto-dukkha-samappitā yena upavattanaṃ mallānaṃ sāla-vanaṃ yena' āyasmā ānando ten' upasaṃkamiṃsu|
22) atha kho āyasmato ānandassa etad ahosi: 'sace kho ahaṃ kosinārake malle ekam-ekaṃ bhagavantaṃ vandāpessāmi avandito bhagavā kosinārakehi mallehi bhavissati athāyaṃ ratti vibhāyissati| yan nūnāhaṃ kosinārake malle kula-parivattaso kula-parivattaso ṭhapetvā bhagavantaṃ vandāpeyyaṃ: "itthannāmo bhante mallo saputto sabhariyo sapariso sāmacco bhagavato pāde sirasā vandatīti|"' atha kho āyasmā ānando kosinārake malle kula-parivattaso kula-parivattaso ṭhapetvā bhagavantaṃ vandāpesi: 'itthannāmo bhante mallo saputto sabhariyo sapariso sāmacco bhagavato pāde sirasā vandatīti|' atha kho āyasmā ānando etena upāyena paṭhamen' eva yāmena kosinārake malle bhagavantaṃ vandāpesi|
23) tena kho pana samayena subhaddo nāma paribbājako kusinārāyaṃ paṭivasati| assosi kho subhaddo paribbājako: 'ajj' eva kira rattiyā pacchime yāme samaṇassa gotamassa parinibbānaṃ bhavissatīti|' atha kho subhadassa paribbājakassa etad ahosi: 'sutaṃ kho pana me taṃ paribbājakānaṃ vuddhānaṃ mahallakānaṃ ācariya- pācariyānaṃ bhāsamānānaṃ: "kadāci karahaci tathāgatā loke uppajjanti arahanto sammā-sambuddhā" ti| ajja ca rattiyā pacchime pacchime yāme samaṇassa gotamassa parinibbānaṃ bhavissati| atthi ca me ayaṃ kaṅkhā- dhammo uppanno evaṃ pasanno ahaṃ samaṇe gotame pahoti me samaṇo gotamo tathā dhammaṃ desetuṃ yathā ahaṃ imaṃ kaṅkhā-dhammaṃ pajaheyyan' ti|
24) atha kho subhaddo paribbājako yena upavattanaṃ mallānaṃ sāla-vanaṃ yen' āyasmā ānando ten' upasaṃkami upasaṃkamitvā āyasmantaṃ ānandaṃ etad avoca: 'sutaṃ me taṃ bho ānanda paribbājakānaṃ vuddhānaṃ mahallakānaṃ ācariya-pācariyānaṃ bhāsamānānaṃ: "kadāci karahaci tathāgatā loke uppajjanti arahanto sammā-sambuddhā" ti| ajja ca rattiyā pacchime pacchime yāme samaṇassa gotamassa parinibbānaṃ bhavissati| atthi ca me ayaṃ kaṅkhā-dhammo uppanno evaṃ pasanno ahaṃ samaṇe gotame pahoti me samaṇo gotamo tathā dhammaṃ desetuṃ yathā ahaṃ imaṃ kaṅkhā-dhammaṃ pajaheyyaṃ| svāhaṃ bho ānanda labheyyaṃ samaṇaṃ gotamaṃ dassanāyāti|' evaṃ vutte āyasmā ānando subhaddaṃ paribbājakaṃ etad avoca: 'alaṃ āvuso subhadda mā tathāgataṃ viheṭhesi| kilanto bhagavā' ti|
| Previous |