16) tena kho pana samayena kusinārā yāva sandhi-samala-saṅkaṭīrā jannu-mattena odhinā mandārava-pupphehi santhatā hoti| atha kho devatā ca kosinārakā ca mallā bhagavato sarīraṃ dibbehi ca mānusakehi ca naccehi gītehi vāditehi mālehi gandhehi sakkarontā garukarontā mānentā pūjentā uttarena uttaraṃ nagarassa haritvā uttarena dvārena nagaraṃ pavesetvā majjhena majjhaṃ nagarassa haritvā puratthimena dvārena nikkhamitvā puratthimato nagarassa makuṭa-bandhanaṃ nāma mallānaṃ cetiyaṃ ettha bhagavato sarīraṃ nikkhipiṃsu|
17) atha kho kosinārakā mallā āyasmantaṃ ānandaṃ etad avocuṃ: 'kathaṃ mayaṃ bhante ānanda tathāgatassa sarīre paṭipajjāmāti?' 'yathā kho vāseṭṭhā rañño cakkavattissa sarīre paṭipajjanti evaṃ tathāgatassa sarīre paṭipajjitabban' ti| 'kathaṃ pana bhante ānanda rañño cakkavattissa sarīre paṭipajjantīti?' 'rañño vāseṭṭhā cakkavattissa sarīraṃ ahatena vatthena veṭhenti| ahatena vatthena veṭhetvā vihatena kappāsena veṭhenti vihatena kappāsena veṭhetvā ahatena vatthena veṭhenti| etena upāyena pañcahi yuga-satehi rañño cakkavattissa sarīraṃ veṭhetvā ayasāya tela-doṇiyā pakkhipitvā aññissā ayasāya doṇiyā paṭikujjetvā sabba-gandhānaṃ citakaṃ karitvā rañño cakkavattissa sarīraṃ jhāpenti cātummahāpathe rañño cakkavattissa thūpaṃ karonti| evaṃ kho vāseṭṭhā rañño cakkavattissa sarīre paṭipajjanti| yathā kho vāseṭṭhā rañño cakkavattissa sarīre paṭipajjanti evaṃ tathāgatassa sarīre paṭipajjitabbaṃ| cātummahāpathe tathāgatassa thūpo kātabbo| tattha ye mālaṃ vā gandhaṃ vā vaṇṇakaṃ vā āropessanti abhivādessanti vā cittaṃ vā pasādessanti tesaṃ taṃ bhavissati dīgharattaṃ hitāya sukhāya|
18) atha kho kosinārakā mallā purise āṇāpesuṃ: 'tena hi bhaṇe mallānaṃ vihataṃ kappāsaṃ sannipātethāti|' atha kho kosinārakā mallā bhagavato sarīraṃ ahatena vatthena veṭhesuṃ| ahatena vatthena veṭhetvā vihatena kappāsena veṭhesuṃ vihatena kappāsena veṭhetvā ahatena vatthena veṭhesuṃ| etena upāyena pañcahi yuga-satehi bhagavato sarīraṃ veṭhetvā ayasāya tela-doṇiyā pakkhipitvā aññissā ayasāya doṇiyā paṭikujjitvā sabba-gandhānaṃ citakaṃ karitvā bhagavato sarīraṃ citakaṃ āropesuṃ|
19) tena kho pana samayena āyasmā mahākassapo pāvāya kusināraṃ addhāna-magga-paṭipanno hoti mahatā bhikkhu-saṃghena saddhiṃ pañcamattehi bhikkhu-satehi| atha kho āyasmā mahākassapo maggā okkamma aññatarasmiṃ rukkha-mūle nisīdi| tena kho pana samayena aññataro ājīvako kusinārāya mandārava-pupphaṃ gahetvā pāvaṃ addhāna-magga-paṭipanno hoti| addasā kho āyasmā mahākassapo ājīvakaṃ dūrato 'va āgacchantaṃ| disvā tam ājīvakaṃ etad avoca: 'ap' āvuso amhākaṃ satthāraṃ jānāsīti?' 'āma āvuso jānāmi| ajja sattāha-parinibbuto samaṇo gotamo| tato me idaṃ mandārava-pupphaṃ gahitan' ti| tattha ye te bhikkhū avīta-rāgā app ekace bāhā paggayha kandanti chinna-papātaṃ papatanti āvaṭṭanti vivaṭṭanti: 'atikhippaṃ bhagavā parinibbuto atikhippaṃ sugato parinibbuto atikhippaṃ cakkhuṃ loke antarahitan' ti| ye pana te bhikkhū vīta-rāgā te satā sampajānā adhivāsenti: 'aniccā saṃkhārā taṃ kut' ettha labbhā?' ti|
20) tena kho pana samayena subhaddo nāma buḍḍha-pabbajito tassaṃ parisāyaṃ nisinno hoti| atha kho subhaddo buḍḍha-pabbajito te bhikkhū etad avoca: 'alaṃ āvuso mā socittha mā paridevittha| sumuttā mayaṃ tena mahā- samaṇena| uppadutā ca homa: "idaṃ vo kappati idaṃ vo na kappatīti" idāni pana mayaṃ yaṃ icchissāma taṃ karissāma yaṃ na icchissāma taṃ na karissāmāti|' atha kho āyasmā mahākassapo bhikkhū āmantesi: 'alaṃ āvuso mā socittha mā paridevittha| na nu etaṃ āvuso bhagavatā patigacc' eva akkhātaṃ sabbeh' eva piyehi manāpehi nānā-bhāvo vinā-bhāvo aññathā-bhāvo? taṃ kut' ettha āvuso labbhā? yan taṃ jātaṃ bhūtaṃ saṅkhataṃ paloka-dhammaṃ taṃ vata mā palujjīti n'etaṃ ṭhānaṃ vijjatīti|'
21) tena kho pana samayena cattāro malla-pāmokkhā sīsaṃ nahātā ahatāni vatthāni nivatthā: 'mayaṃ bhagavato citakaṃ ālimpessāmāti' na sakkonti ālimpetuṃ| atha kho kosinārakā mallā āyasmantaṃ anuruddhaṃ etad avocum: 'ko nu kho bhante anuruddha hetu ko paccayo yena 'me cattāro malla-pāmokkhā sīsaṃ nahātā ahatāni vatthāni nivatthā: 'mayaṃ bhagavato citakaṃ ālimpessāmāti' na sakkonti ālimpetun? ti'| 'aññathā kho vāseṭṭhā devatānaṃ adhippāyo' ti| 'kathaṃ pana bhante devatānaṃ adhippāyo?' ti| 'devatānaṃ kho vāseṭṭhā adhippāyo: "ayaṃ āyasmā mahākassapo pāvāya kusināraṃ addhāna-magga-paṭipanno hoti mahatā bhikkhu-saṃghena saddhiṃ pañcamattehi bhikkhu-satehi| na tāva bhagavato citako pajjalissati yāv' āyasmā mahākassapo bhagavato pāde sirasā na vandissati|"' 'yathā bhante devatānaṃ adhippāyo tathā hotūti|'
22) atha kho āyasmā mahākassapo yena kusinārā-makuṭa-bandhanaṃ mallānaṃ cetiyaṃ yena bhagavato citako ten' upasaṃkami upasaṃkamitvā ekaṃsaṃ cīvaraṃ katvā añjaliṃ paṇāmetvā tikkhatuṃ citakaṃ padakhiṇaṃ katvā pādato vivaritvā bhagavato pāde sirasā vandi| tāni pi kho pañca bhikkhu-satāni ekaṃsaṃ cīvaraṃ katvā añjaliṃ paṇāmetvā tikkhatuṃ citakaṃ padakhiṇaṃ katvā pādato vivaritvā bhagavato pāde sirasā vandiṃsu| vandite ca pan' āyasmatā mahākassapena tehi ca pañcahi bhikkhu-satehi sayam eva bhagavato citako pajjali|
23) jhāyamānassa pana bhagavato sarīrassa yaṃ ahosi chavīti vā camman ti vā maṃsan ti vā nahārūti vā lasikā ti vā tassa n'eva chārikā paññāyittha na masi, sarīrān' eva avasissiṃsu| seyyathā pi nāma sappissa vā telassa vā jhāyamānassa n'eva chārikā paññāyati na masi evam eva bhagavato sarīrassa yaṃ ahosi chavīti vā camman ti vā maṃsan ti vā nahārūti vā lasikā ti vā tassa n'eva chārikā paññāyittha na masi sarīran' eva avasissiṃsu| tesañ ca pañcannaṃ dussa-yuga-satānaṃ dve va dussāni ḍayhiṃsu yañ ca sabba-abbhantarimaṃ yañ ca bāhiraṃ| daḍḍhe kho pana bhagavato sarīre antalikkhā udaka-dhārā pātu bhavitvā bhagavato citakaṃ nibbāpesi udaka-sālato pi abbhunnamitvā bhagavato citakaṃ nibbāpesi| kosinārakā pi mallā sabba-gandhodakena bhagavato citakaṃ nibbāpesuṃ| atha kho kosinārakā mallā bhagavato sarīrāni sattāhaṃ santhāgāre satti-pañjaraṃ karitvā dhanu-pākāraṃ parikkhipitvā naccehi gītehi vāditehi mālehi gandhehi sakkariṃsu parikariṃsu mānesuṃ pūjesuṃ|
| Previous |